22:15 ICT Thứ bảy, 13/02/2016

Hỗ trợ trực tuyến

 
TOI KHONG O TREN MANG
  Quan tri: Phong GD&DT

Tin tức giáo dục

Quản trị web
vbpl
Một cửa điện tử
TN
CCHC
Hệ thống QLNT SMAS
Bài giảng
thu so
thubo
So GD
Hop truc tuyen

Trang nhất » TH Mỹ Thái » Cùng trao đổi - cùng suy nghĩ

LỖI DẤU HAI CHẤM VÀ CÁCH SỬA

Thứ ba - 14/12/2010 09:07

 

LỖI DẤU HAI CHẤM VÀ CÁCH SỬA

I/ QUAN  NIỆM DÙNG DẤU HAI CHÂM NHƯ THẾ NÀO LÀ ĐÚNG?

          Dấu hai chấm thường được dung trong các trường hợp sau đây:

- Dùng dấu hai chấm để báo hiệu bộ phận đứng sau là lời nói trực tiếp (kể cả đối thoại) hoặc lời nói gián tiếp ( co dấu ngoặc kép )cũng có khi báo hiệu cả một ý nghĩ.

- Ví dụ:

Tôi xoè cả hai càng ra, báo nhà trò:

- Em đừng sợ. Hãy trở về cùng với tôi đây.

+ Ví dụ:

Chao ôi, tôi có biết đâu rằng: hung hăng, hống hách chỉ tổ đem thân mà trả nợ cho những cử chỉ ngu dại của mình thôi.Tôi phải trải qua cảnh như thế.Thoát nạn rồi,mà còn ân hận quá, ân hận mãi.

- Dùng dấu hai chấm để báo hiệu bộ phận đứng sau là lời giải thích cho bộ phận đứng trước .

+ Ví dụ:

Dưới tầm cánh chú bây giờ là luỹ tre xanh rì rào trong gió, là bờ ao với những khóm khoai nước rung rinh. rồi những cảnh tuyệt đẹp của đất nước hiện ra: cánh đồng với những đàn sâu thung thăng gặm cỏ; dòng song với những đoàn thuyền ngược xuôi.

- Dùng dấu hai chấm để báo hiệu đoạn có tính chất liệt kê:

Ví dụ:

Thi đua ái quốc để:

- Diệt giặc đói.

- Diệt giặc dốt

- Diệt giặc ngoại xâm.

- Dùng dấu hai chấm để báo hiệu dẫn chứng sẽ được trích dẫn

+ Ví dụ: Để nói về cuộc đời của Thuý Kiều, Nguyễn Du dung câu:

“Chữ tài liền với chữ tai một vần”

II/ NHỮNG LỖI VỀ DẤU HAI CHẤM HỌC SINH THƯỜNG MẮC PHẢI.

1/ Không dùng dấu hai chấm để báo hiệu phân cách khi cần thiết

- Không dung dấu hai chấm để báo hiệu lời nói của nhân vật.

+ Ví dụ: Tiếng anh Tuấn thì thào

- Mẹ ơi, con đã nghĩ kỹ rồi. Hay là mẹ dành hết tiền mua cho em Lan cái áo ấy.

Ở ví dụ trên thì cần phải đặt dấu hai chấm sau từ “thì thào” vì sau nó là lời nói cảu nhân vật.

- Không dùng dấu hai chấm để báo hiệu, phân cách giữa thành phần mang ý khái quát và thành phần mang ý liệt kê.

+ Ví dụ 2: Nhìn xuống cánh đồng có đủ các màu xanh (*) xanh pha vàng của ruộng mía, xanh rất mượt cảu lúa chiêm đang thời con gái, xanh đậm của những rặng tre, đây đó một vài cây phi lao xanh biếc.

Lẽ ra sau từ “màu xanh” người viết phải dùng dấu hai chấm để báo hiệu thành phần có tính chất liệt kê.

2/ Lẫn lộn chức năng của dấu hai chấm với dấu phẩy.

Có khi người viết nhầm lẫn rất vô lý, đã dùng dấu phẩy chứ không phải dấu hai chấm trước bộ phận dẫn chứng, liệt kê trước lời nói, ý nghĩa nào đó hoặc những kết cấu C – V có quan hệ nội dung, ý nghĩa.

+ Ví dụ 3: Tôi tính toán, (*) từ đây đến chỗ anh Năm Huế làm việc phải mất ba tiếng đồng hồ bo dốc, nghĩa là phải chập tối mới về tới nơi.

Toàn bộ câu từ chỗ “từ đây đến chỗ….”đến hết là bộ phận bổ sung ý nghĩa, giải thích cụ thể cho “tôi tính toán” chứ không phải dùng dấu phẩy.

3/ Dùng thừa dấu hai chấm.

+ Ví dụ 2: Chúng ta đánh thắng giặc Mỹ xâm lược vì: độc lập, tự do của tổ quốc và chủ nghĩa xã hội.

Từ “vì” hợp với “độc lập, tự do của tổ quốc và chủ nghĩa xã hội” làm thành trạng ngữ chỉ mục đích, dùng dấu hai chấm ở đó là thừa.

III/ NGUYÊN NHÂN MẮC LỖI

Cách sử dụng dấu hai chấm nhìn chung tương đối đơn giản

- Nguyên nhân mắc lỗi chủ yếu là do sơ suất của người viết trong quá trình sử dụng dấu; do người viết không nắm được quy tắc sử dụng dấu hai chấm.

- Do không phân biệt được thành phần có tính chất liệt kê, giải thích, thuyết minh, bổ sung với một số thành phần khác của câu có kết cấu tương tự như thành phần liệt kê, giải thích.

+ Ví dụ: Cần phân biệt hai trường hợp sau:

+ Tôi quyết định xin về quê dạy học vì: Lối sống của tôi phù hợp với lối sống quê, bố mẹ tôi đều muốn gần tôi và tôi rất yêu mái trường mà ngày xưa tôi từng học ở đó.

  Sau từ “vì” là thành phần giải thích cho “quyết định xin về quê dạy học” cho nên phải dùng dấu hai chấm ở đó.

+ Tôi quyết định không nói vì sợ Hoa buồn.

“Vì sợ Hoa buồn” là thành phần trạng ngữ chỉ nguyên nhân, sau từ vì không dùng dấu hai chấm như trường hợp trên được.

IV/ CÁCH CHỮA LỖI

Chỉ cần người sử dụng dấu có ý thức và nắm vững những trường hợp dùng dấu hai chấm thì sẽ tránh được lỗi đã nêu trên, vì thực tế rất dễ nhận biết dấu hai chấm nên đặt ở vị trí nào. Ở các ví dụ 1, ví dụ 2 trong phần lỗi dấu hai chấm có thể sửa chữa bằng cách thêm dấu hai chấm vào những vị trí đã được đánh dấu (*)

Ở ví dụ 3 trong phần lỗi phải bỏ dấu phẩy, thay dấu hai chấm vào vị trí sau.

Tác giả bài viết: Nguyễn Thị Phong (GVG cấp Tỉnh Trường Tiểu học Mỹ Thái)

Nguồn tin: Trường Tiểu học Mỹ Thái

Tổng số điểm của bài viết là: 2 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

Đăng nhập

Tin tức tổng hợp

  • Trai tráng Hà Nội vật cầu lấy may
    Thứ bảy - 13/02/2016 19:54
    Đến hội truyền thống đình Thúy Lĩnh (Lĩnh Nam, Hoàng Mai) những ngày này, người dân sẽ cảm nhận được không khí hừng hực của trai tráng tham gia vật cầu.
  • Hàng trăm nghìn người đổ về, các cửa ngõ Sài Gòn...
    Thứ bảy - 13/02/2016 19:10
    Dù kỳ nghỉ Tết vẫn còn 2 ngày nhưng từ chiều 13/2, hàng trăm nghìn người đã đổ về TP HCM khiến các cửa ngõ ùn ứ, nhiều đoạn trên quốc lộ 1A tắc nghẽn hàng km. 
  • Dân Ném Thượng chém lợn trong nhà kín
    Thứ bảy - 13/02/2016 14:41
    Màn chém lợn trong lễ hội truyền thống làng Ném Thượng diễn ra trong khu vực được quây bạt kín đáo, sau nhiều sức ép phản đối liên tiếp những năm gần đây.
  • Dòng người chen chúc đi hội chùa Hương
    Thứ bảy - 13/02/2016 12:58
    Biết chùa Hương khai hội vào dịp người dân vẫn đang nghỉ Tết nên nhiều người tranh thủ đi từ lúc đêm hôm trước nhưng vẫn không tránh khỏi cảnh chen chúc.
  • Dàn cảnh cạy cửa ôtô biển xanh trộm tài sản
    Thứ bảy - 13/02/2016 12:06
    Nhóm người bán hàng rong được cho là đã dàn cảnh để đồng bọn cạy cửa chiếc ôtô biển xanh lấy tài sản giữa ban ngày tại bến phà Vàm Cống (An Giang).
  • Hàng nghìn người 'choảng nhau' cầu may ở xứ Thanh
    Thứ bảy - 13/02/2016 11:23
    Cứ mùng 6 Tết hàng năm, người dân xứ Thanh lại đổ về bãi đất ven sông Hoàng (xã Đông Hoàng, huyện Đông Sơn) tham dự phiên chợ "choảng" nhau cầu may. Đây là một phiên chợ kì quặc nhất trong vùng và chỉ diễn ra một lần trong năm.
  • Hai thanh niên thiệt mạng khi cứu thiếu nữ nhảy...
    Thứ bảy - 13/02/2016 09:06
    Thấy cô gái gieo mình xuống sông, hai chàng trai hoảng hốt lao theo ứng cứu nhưng cả ba bị nước cuốn trôi, mất mạng.
  • Chen lấn cướp lộc trầu cau ở hội Gióng
    Thứ bảy - 13/02/2016 17:05
    Rút kinh nghiệm tình trạng tranh cướp lộc hỗn loạn từ năm trước, năm nay lực lượng bảo vệ hội Gióng (Sóc Sơn, Hà Nội) không để vụ việc đáng tiếc nào xảy ra, dù hàng trăm người vẫn lao vào cướp trầu cau.
  • Nam hành khách nhảy xuống biển khi đi trên tàu...
    Thứ bảy - 13/02/2016 13:21
    Người đàn ông 37 tuổi bất ngờ nhảy xuống biển khi chiếc tàu du lịch đang trên đường vào đất liền và cũng từ chối được cứu hộ.
  • Cháu ngoại vua Thành Thái nặng lòng với cổ vật...
    Thứ bảy - 13/02/2016 07:00
    Xuất thân dòng dõi hoàng tộc nhưng từ nhỏ lại sống ở ngoại quốc, bà Y Phương luôn tâm niệm phải làm những điều có ích để hướng về quê hương, tri ân bậc tiền nhân.

Khảo sát

Bạn là đối tượng nào trong số các đối tượng dưới đây?

Giáo viên.

Học sinh.

Phụ huynh học sinh.

Khách vãng lai.