Làm thế nào để công tác chủ nhiệm lớp được tốt

I / Tầm quan trọng của công tác chủ nhiệm :
Bên cạnh công tác giảng dạy , công tác chủ nhiệm cũng đóng một vai trò khá quan trọng . Giáo viên chủ nhiệm bên cạnh việc làm hồ sơ sổ sách , thông báo những thông tin quan trọng với Ban giám hiệu , Đoàn , Đội , giáo viên chủ nhiệm còn phải là người hiểu tâm lý của lứa tuổi thiếu niên , học sinh THCS để có thể động viên khuyến khích khi các em học sa sút hay có chuyện buồn trong gia đình , kịp thời uốn nắn , nhắc nhở khi các em gặp phải sai lầm . Ngoài ra , giáo viên chủ nhiệm còn phải là người tận tình hướng dẫn khi các em chưa biết chọn phương pháp nào để có thể có kết quả học tốt .
II / Nội dung công tác chủ nhiệm :
Trong công tác của giáo viên chủ nhiệm ,theo tôi bao gồm những nội dung chính như sau :
1/ Bầu ban cán sự lớp :
Bước đầu tiên khi gặp lớp chủ nhiệm , bên cạnh việc nắm sĩ số , lý lịch , kết quả học tập năm trước của các em .... , công tác bầu ban cán sự lớp đóng một vai trò rất quan trọng . Ban cán sự lớp có nhiệm vụ quản lý lớp khi giáo viên chủ nhiệm vắng mặt . Lớp có tự quản lý tốt hay không còn tùy thuộc vào uy tín của các em trong ban cán sự lớp , đặc biệt là lớp trưởng . Nếu trong lớp chủ nhiệm có em học sinh đã từng làm lớp trưởng thì giáo viên chủ nhiệm có thể chọn em học sinh đó làm lớp trưởng lớp mình . Nếu lớp chủ nhiệm không có em học sinh nào đã từng làm lớp trưởng , giáo viên chủ nhiệm có thể nhờ các em học sinh trong lớp chọn ra một em trong số các em học sinh có học lực khá , giỏi . Khi để các em học sinh tự chọn , các em học sinh sẽ tin tưởng bạn mình và hợp tác với mọi công tác do trường , hay Đội có hiệu quả hơn . Sau khi đã bầu lớp trưởng , giáo viên chủ nhiệm chọn một em học sinh học giỏi nhất lớp làm lớp phó học tập, một em học sinh nam học khá , giỏi phụ trách công tác lớp phó lao động . Ngoài ra sau khi đã phân tổ , giáo viên chủ nhiệm nhờ các em học sinh trong mỗi tổ chọn ra một em học sinh làm tổ trưởng , một em khác làm tổ phó . Khi bầu ra bất cứ chức vụ nào trong lớp , nhất thiết học sinh đó phải là học sinh có học lực từ khá trở lên và phải được sự đồng ý của tập thể lớp .
2/ Ổn định nề nếp :
Đây là công tác rất quan trọng và khó khăn . Trong việc này giáo viên chủ nhiệm không chỉ có nhiệm vụ ổn định lớp trong tiết học của mình mà còn có nhiệm vụ nhắc nhở các em học sinh trật tự trong tất cả các giờ học và thực hiện tốt nội quy nhà trường . Để có thể làm việc này tốt giáo viên chủ nhiệm cần giao nhiệm vụ quản lý lớp và báo cáo tình hình nề nếp mỗi tuần cho em lớp trưởng . Mỗi tuần giáo viên chủ nhiệm cần thống kê , khen ngợi những em học sinh không vi phạm hay có tiến bộ , xử lý những học sinh vi phạm tùy theo mức độ từ việc đổi chổ ngồi , phê bình trước lớp , viết bản tự kiểm , mời phụ huynh học sinh .....
3/ Vệ sinh trường lớp :
Để có thể làm tốt công tác nhắc nhở các em học sinh trực nhật lớp và giữ vệ sinh trường lớp , giáo viên chủ nhiệm cần yêu cầu em lớp phó lao động thống kê tình hình trực nhật lớp và giữ vệ sinh trường lớp . Khi phân công trực nhật lớp , giáo viên chủ nhiệm cần phân ra bốn  tổ , và mỗi tổ quét một ngày trong tuần và mỗi tổ trưởng có nhiệm vụ phân công các bạn trong tổ quét lớp thay phiên mỗi tuần .Khi phân công như vậy , tôi nhận thấy các em học sinh không chỉ có thể nhớ được ngày tổ mình quét lớp mà còn giúp cho em lớp phó lao động có thể dễ dàng hơn trong việc báo cáo tổng kết hàng tuần cho giáo viên chủ nhiệm . Khi tuần nào có một tổ không quét lớp thì tôi sẽ phân công tổ đó quét cả tuần sau , các tổ khác được nghỉ . Khi trong tổ có em học sinh không quét lớp theo sự phân công của tổ trưởng thì tuần sau em học sinh đó sẽ quét lớp một mình theo thứ tự ngày mà giáo viên chủ nhiệm đã phân công ngay từ đầu năm , các em học sinh khác trong tổ sẽ được nghỉ .
4/ Hình thành nhân cách :
Trong công tác chủ nhiệm , việc hình thành nhân cách , tạo cho các em học sinh trở thành người tốt , có đạo đức tốt rất khó khăn . Công việc này đòi hỏi người giáo viên chủ nhiệm phải hợp tác tốt với các giáo viên bộ môn khác , ban giám hiệu nhà trường và cả tổng  phụ trách đội để tiện việc theo dõi và nhắc nhở kịp thời khi các em học sinh mắc phải sai lầm . Như chúng đã biết việc hình thành nhân cách cho các em học sinh hay là việc các em học sinh có lễ độ hay có đạo đức hay không nó tùy thuộc vào ba yếu tố : gia đình , nhà trường và xã hội . Trong đó yếu tố gia đình và xã hội đóng một vai trò khá quan trọng . Vì vậy khi các em học sinh vi phạm , trước hết giáo viên chủ nhiệm có nhiệm vụ nhắc nhở , giáo dục các em khi mắc phải sai lầm đặc biệt trong việc thực hiện tốt nội quy học sinh . Nếu sau khi nhắc nhở các em học sinh chưa có chuyển biến tốt thì giáo viên chủ nhiệm nên báo với gia đình để nhờ phụ huynh học sinh chú ý đến con em mình và kịp thời nhắc nhở . Sau đó tùy theo mức độ mà giáo viên chủ nhiệm có nên báo với Ban giám hiệu hay tổng phụ trách đội  để cần sự hợp tác hay không.
5/ Học tập :
Trong những công tác chính của công tác chủ nhiệm , đây là công việc rất quan trọng . Giáo viên chủ nhiệm không chỉ có nhiệm vụ giảng dạy tốt môn học của mình mà còn có nhiệm vụ nhắc nhở các em học sinh phải học tốt tất cả các môn . Để công tác này được thực hiện tốt , giáo viên chủ nhiệm cần phải kết hợp tốt với tất cả giáo viên bộ môn để nắm rõ tình hình học tập của lớp . Ở trong lớp , giáo viên chủ nhiệm cần phải yêu cầu các em tổ trưởng , tổ phó ghi lại những học sinh có điểm tốt (điểm 9 , 10 ) để chọn ra một em học sinh có điểm cao nhất lớp lên bảng hoa điểm tốt mỗi tháng , ghi lại những em học sinh thường xuyên có điểm thấp ( dưới 4 , 5 điểm ) để giáo viên chủ nhiệm kịp thời nhắc nhở và động viên các em này học tốt hơn . Ngoài ra , giáo viên chủ nhiệm cần phải giao cho lớp phó học tập trong lớp có nhiệm vụ nhắc nhở , giúp các bạn học sinh yếu kém hiểu thêm bài khi cần thiết và cần báo cáo tình hình học tập chung của lớp cho giáo viên chủ nhiệm khi cần thiết .
6/ Các công tác khác :
Bên cạnh các công tác tôi đã nêu , việc nhắc nhở các em học sinh tham gia tốt các phong trào do Đoàn , Đội , Chữ Thập Đỏ và Ban giám hiệu đề ra rất là quan trọng . Mỗi tuần giáo viên chủ nhiệm cần nhờ lớp phó văn thể mỹ thống kê và báo cáo em học sinh nào tham gia tốt phong trào của nhà trường sẽ được khen ngợi , em học sinh nào không tham gia sẽ bị phê bình , nhắc nhở đến việc hạ bậc hạnh kiểm nếu em học sinh đó không có chiều hướng tiến bộ .Ngoài ra , giáo viên chủ nhiệm cũng có thể xét hạnh kiểm của các em cuối năm dựa vào một phần của công tác này .
III / Kết luận :
Trên đây là sáu công tác chủ nhiệm chính mà tôi đã từng thực hiện trong quá trình giảng dạy trong suốt những năm vừa qua . Khi thực hiện tốt tất cả các công tác trên , người giáo viên chủ nhiệm phần nào đã thành công . Công tác chủ nhiệm dù có khó khăn nhưng trong công tác này người giáo viên có thể nhận được nhiều tình cảm và tin tưởng của các em học sinh đối với mình . Muốn công tác chủ nhiệm càng thành công thì người giáo viên chủ nhiệm cần phải nhiệt tình , kể cả kiên nhẫn , có tình thương yêu đối với các em học sinh và phải là người giáo viên gương mẫu cho các em noi theo .
Trong quá trình trình bày sẽ không tránh khỏi sơ sót , với kinh nghiệm còn hạn chế tôi rất cần những góp ý , những lời phê bình chân thật giúp cho công tác chủ nhiệm của tôi ngày càng thành công và tiến bộ hơn .